Headlines

कार्यक्रमका प्रमुख क्षेत्रहरू तथा उद्देश्यहरु

क्षेत्र १. शहरी विकासका लागि नगरपालिकाहरूको योजना तर्जुमा क्षमताको सुदृढीकरण
नगरपालिकाहरुले प्राप्त गर्ने एकमुष्ट अनुदानको प्रभावकारी उपयोग गर्नु यस क्षेत्रको उद्देश्य रहेको छ । न्यूनतम सेवा सुविधाहरूको स्तरवृद्धि, मर्मत सम्भार र तत्काल गर्नुपर्ने शहरी व्यवस्थापनका कामहरू यथाशिघ्र संचालन गरी छोटो समयमै नगरवासीहरुलाई यस कार्यक्रमको अनुभूति दिन यो अनुदान रकम खर्च गरिने छ । यस क्षेत्रअन्तर्गत प्राप्त रकम शतप्रतिशत अनुदान हुनेछ भने नगरपालिकाहरुले आयोजना अवधिभर हरेक वर्ष यो रकम प्राप्त गर्नेछन् । यसको परिचालन,समन्वय तथा अनुगमन शहरी विकास मन्त्रालयमार्पmत हुनेछ । यस क्षेत्रअन्तर्गत प्राप्त अनुदान स्थानीय निकायका लागि जारी स्थानीय निकाय स्रोत परिचालन तथा व्यवस्थापन कार्यविधि,एकमुष्ट अनुदान संचालन निर्देशिका तथा यस कार्यक्रमको लागि तयार गरिएको परियोजना कार्यान्वयन कार्यविधिमा तोकिएअनुसार खर्च गर्नुपर्ने हुन्छ । यस क्षेत्र अन्तर्गत विगत दुई आर्थिक वर्षमा (आ.व. २०६८÷६९ र ०६९÷७०) यस नगरपालिकामा सडक, सतह ढल, खानेपानी, सुधार तथा निर्माण, महिला, वालवालिका तथा विपन्न समुदाय लक्षित कार्यक्रम र तालिम लगायतका कार्यक्रमहरुमा कूल रु. ३,३५,७३,०००लगानी भएको छ ।

क्षेत्र २. नगर स्तरीय पूर्वाधार विकासका लागि क्षमता विकास
नगरपालिकाहरुमा पूर्वाधारको निर्माण तथा पुनःस्थापना यस क्षेत्रको उद्देश्य रहेको छ, जसअनुसार नगरपालिकाहरुले भौतिक पूर्वाधारको निर्माण, विस्तार, पुनःस्थापना, मर्मत सम्भार तथा सुधार र आय आर्जनजस्ता गतिविधिका लागि भौतिक निर्माण (पसल कवल, बसपार्क, आदि) आयोजना सञ्चालन गरी नगरवासीलाई सुविधा प्रदान गर्न तथा नगरपालिकाको आन्तरिक आय समेत वृद्धि गर्न सक्नेछन् । यस परियोजनाबाट लगानी गर्न सकिने योजनाहरुलाई तीन किसिममा वर्गीकरण गरिएको छ । योजनाको प्रकृतिअनुसार अनुदान तथा ऋणको भार एवम् ऋण भुक्तानी अवधि फरक रहेको छ ।

 
योजनाको वर्गीकरण अनुदान रकम(%) ऋण रकम(%) व्याज दर (%) स्थानिय सहभागिता(%) ऋण भुक्तानी अवधि (वर्ष
सहुलियत अवधि भुक्तानी अवधि जम्मा
सामाजिक पूर्वाधार ८० १०  ५ १०  ५ १५ २०
शहरी सेवा सुविधाका पूर्वाधार  ६० ३०  ५ १०  ५ १५ २०
राजश्व वृद्धि हुने तथा व्यापारिक पूर्वाधार ३० ६०  ५ १० १२ १५
स्थानीय सहभागिताको १० प्रतिशत रकम नगरपालिका र नगरबासीहरुले व्यवस्था गर्नुपर्ने हुन्छ । उक्त लागत सहभागिताको रकम आवश्यक परेमा एकमुष्ट अनुदानबाट समेत प्रयोग गर्न सकिने छ ।
लगानी नीति
नगरपालिकाले आयोजनाबाट प्राप्त गर्न सक्ने अधिकतम ऋण रकम नगरपालिकाको ऋण वहन गर्ने क्षमतामा भर पर्दछ तर यस कार्यक्रमका लागि उपलब्ध हुन सक्ने अधिकतम ऋण तथा लगानी रकम ऋण सम्झौतामा तोकिएको हुनाले नगरपालिकाको ऋण वहन गर्ने क्षमता भन्दा तोकिएको ऋण रकम कम भए पनि न.पा.लाई तोकिएको ऋण रकममा भने वृद्धि हुने छैन । नगरपालिकाको प्राथमिकतामा रही लगानीका लागि पेश भएका योजनाहरु प्राविधिक, आर्थिक तथा वित्तीय पक्षबाट सम्भाव्य र वातावरणीय तथा सामाजिक पक्षमा नकारात्मक प्रभाव नपर्ने वा पर्ने भएमा त्यस्ता प्रभाव सम्वोधन गर्ने योजना सहितको कार्यक्रम विश्व वैंकबाट स्वीकृति प्राप्त भएमा मात्र योजनाहरू लगानीका लागि योग्य हुनेछन् । यस क्षेत्र अन्तर्गत संचालन हुने योजनाहरूको आवश्यक लगानीको व्यवस्था नगर विकास कोषबाट हुनेछ । नगरपालिकाको ऋण वहन क्षमता तथा कार्यक्रममा विनियोजित कूल रकम निम्नानुसार रहेको छ ।
 ( रकम (रु.) दस लाखमा )
ऋण वहन क्षमता (रु)* विनियोजित अनुदान रकम (रु) विनियोजित ऋण रकम (रु) जम्मा रकम (रु.)
२१६.६१ १९१.६२ ९४.४० २८६.०२
*नगरपालिकाले अगामी २० वर्षमा तिर्न सक्ने कूल सांवा तथा व्याज रकमलाई आधार मानी ऋण वहन क्षमता विश्लेषण गरिएको छ ।

क्षेत्र ३. संस्थागत विकास
यस क्षेत्रको उद्देश्य नगरपालिका तथा आयोजना निकायहरूको संस्थागत क्षमता सुदृढीकरण गर्नु रहेको छ । यस अनुसार नगरपालिकाको शहरी व्यवस्थापन, योजना तर्जुमा, शहरी सेवा सुविधाको व्यवस्थापन, बजेट व्यवस्थापन, सम्पत्ति व्यवस्थापन, आफ्नै स्रोतको आम्दानी,सेवा प्रवाह, आयोजना व्यवस्थापन, अनुगमन तथा मूल्याङ्कन लगायतका विषयहरुमा नगरपालिकाका कर्मचारीहरु, नागरिक समाज तथा सम्वन्धित अन्य सरोकारवालाहरूको क्षमता अभिवृद्धि जस्ता कार्यक्रमहरु संचालन हुनेछन् । साथै नगरपालिका कार्यालयका लागि आवश्यक फर्निचर, उपकरण, आदिको व्यवस्था समेत गर्न सकिने छ ।